İnsan Hakları / Eğitim

Abluka altında bir sokak, ihraç edilen akademisyenler ve yeniden “Queer Teori”

Perşembe, 25 Mayıs 2017

Aylime Aslı Demir: “Biyolojik cinsiyeti performe etmek zorunda değiliz!”

                                                  Fotoğraflar: Ateş Alpar

Kaos GL ve Ankara Üniversitesi Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı tarafından 5 yıldır ortak yürütülen fakat KHK'ların ardından açılamayan "Queer Teori" dersi dün Ankara Dayanışma Akademisi’nde (ADA) yeniden açıldı.

Kaos GL Derneği’nin Ankara Üniversitesi Kadın Çalışmaları ile birlikte 2013 yılından beri yürüttüğü “Queer Teori” dersi KHK’ların ardından yapılamaz hale gelmişti. “Queer Teori” dersi Kaos GL’den Aylime Aslı Demir’in ihraç edilen Betül Yarar, emekliliğe zorlanan Alev Özkazanç ile yürüttüğü bir dersti. Dersi bu dönem Funda Şenol Cantek yürütecekti ancak Cantek de KHK ile ihraç edildi.

Dönem başında Kaos GL bu duruma ilişkin yaptığı açıklamada, akademisyenlerin KHK ile ihraç edilmesinin ardından dersin yapılamayacağını belitmiş ve “Bu bir veda değil aksine bu güne kadar beraber yürüdüğümüz, eylediğimiz, düşündüğümüz hocalarımızla, öğrencilerimizle başka mecralarda eylemeye devam edeceğimizin ilanıdır” diye eklemişti.

Dersin yapıldığı sokak abluka altında

Kaos GL’den Aylime Aslı Demir’in anlatımıyla “Queer Teori”nin dün ADA’da gerçekleşen ilk dersinde, ikili cinsiyet rejimi, queer teorinin tarihi ve queer aktivizm konularına değinildi. Aylime Aslı Demir dersin başında yaptığı açılış konuşmada, dersin yapıldığı mekânın da bulunduğu sokak olan, Nuriye Gülmen ve Semih Özakça’nın açlık grevine başladığı sokağın polislerin kuşatması altında olması durumuna dikkat çekti. Demir, “Queer Teori dersinin hocalarının tamamı KHK’lar ile okuldan ihraç edildi ve bu kez derslerin ADA’da yeniden başladığı sokak abluka altında” dedi.

Aylime Aslı Demir, “queer”in kimlik olarak tariflenmesinin sorun olabileceğini çünkü queerin tam olarak tariflenmeye direnç gösteriyor olduğunu, bu kavramın muğlaklığının, ele avuca sığmazlığının onun aktivizminin gücünü sağladığı yerlerden biri olduğuna dikkat çekerek devam etti derse.

Queer’in biyolojik cinsiyet ile arzu arasında kurulan bağı bozduğunu ifade eden Demir, cinsiyetin kromozamal olarak tanımlanmasının yetersizliğine dikkat çekti. Demir, biyolojik cinsiyetin performe edilen cinsiyet olması dayatmasının “doğal” ilan edilmesine karşı bir başkaldırı olarak queer teoriyi örnekledi.

Queeriz, buradayız!

Queer Teori’nin ilk dersi LGBTİ mücadelenin tarihinden örneklerle devam etti. Queer teriminin 90’lı yıllarla kullanılmaya başlansa da eşcinsel arzuya dair pek çok metnin çok daha erken dönemlerde yazılmış olduğuna dikkat çeken Demir, eşcinsel arzunun tarih içinde nasıl ele alındığına dair örnekler verdi.

27 Haziran 1969 Stonewall isyanına, eşcinsellerin feminizm içinde “lavanta tehdit” olarak görülmesine, “bizleri kapitalizmin içinde pazarlayamazsınız, queeriz, buradayız” diyen queer harekete değinen Demir derse, Türkiye’deki LGBTİ örgütlenmesinin tarihini anlatarak son verdi.

Gelecek ders 31 Mayıs’ta

Aylime Aslı Demir, Ezgi Sarıtaş ve Alev Özkazanç'ın 4 hafta boyunca yürüteceği ve Queer Kuram'ın düşünsel ve pratik kaynakları, feminizmle ilişkisi, güncel tartışmalar ile politik ve kuramsal yönelimlerinin tartışılacağı ders, dört hafta boyunca her Çarşamba günü saat 18-20 arasında Ankara'daki Beyoğlu Kültür Sanat’ta yapılacak.