İnsan Hakları / Sağlık

22. Uluslararası AIDS Konferansı’nda neler yaşandı?

Pazartesi, 13 Ağustos 2018

22. Uluslararası AIDS Konferansı Amsterdam’da “Köprüler Kurmak, Bariyerleri Yıkmak” temasıyla gerçekleşti.

Fotoğraf: 22. Uluslararası AIDS Konferansı

22. Uluslararası AIDS Konferansı 23-27 Temmuz 2018 tarihleri arasında Amsterdam’da gerçekleşti. Konferans, dünyanın dört bir yanından HIV/AIDS alanında çalışmalar yürüten yaklaşık 20 bin delegeyi ağırladı. Program, ana konferans ve etrafında konumlanmış yüzlerce yan etkinlikten oluşuyordu. Yan etkinlikler genellikle “Global Village” ve “Youth Headquarter”da gerçekleşti. HIV/AIDS ajandasının yanı sıra, kimyasal seksten açılma etiğine, seks işçiliğinden drag sanatına kadar birçok konuda etkinliğe alan açılmıştı.

Köprüler kurmak, bariyerleri yıkmak

Bu seneki konferansın ana teması “Köprüler Kurmak, Bariyerleri Yıkmak” olarak belirlendi. HIV ile enfekte olmuş bireylere yönelik sağlık sistemi başta olmak üzere her türlü ayrımcılığa karşı durma gerekliliği açısından bu tema büyük bir önem taşıyor: “Biz, doğru yolda olma ayrıcalığına sahibiz. Bu ayrıcalık bize köprüler kurmak ve bariyerleri yıkmak gibi bazı sorumluluklar yüklüyor.”

Kapsayıcı bir etkinlik

Etkinlik kapsayıcılık açısından büyük bir başarıya imza attı. Her coğrafya, etnik köken, ırk eşit derecede temsil edildi ve etkinlikte nicel veya nitel olarak herhangi bir beyaz dominasyonu yoktu. Etkinliğin açılış törenindeki konuşmacıların çoğunluğunun kadın olması bir başka dikkat çekici ve kitlelerce olumlu karşılanan bir durumdu. İlk konuşmayı Transgender Europe’un yeni eş başkanı Dinah Bons yaptı.

Doğu Avrupa ve Orta Asya’da %300 artış

Dünyada en çok HIV ile yaşayan bireyin olduğu Afrika ülkelerinde bile HIV enfeksiyonu sayıları azalırken Doğu Avrupa ve Orta Asya’da HIV ile yaşayanların sayısının %300 atış gösteriyor olmasına konferansta dikkat çekildi.

Fotoğraf: 22. Uluslararası AIDS Konferansı

Türkiye’nin de dâhil olduğu bu ülkelerde HIV’ye yönelik ciddi görünürlük problemleri söz konusu. Yasa koyucuların HIV/AIDS konusunu gündemlerine almamalarının yanı sıra uluslararası platformda da ciddi görmezden gelişler söz konusu. HIV uluslararası bir sorun ve uluslararası çözümler gerektiriyor, ulusal düzeyde çalışmalar yeterli olmayacak.

Konferansa Türkiye’den Kırmızı Kurdele Derneği’nin delege olarak katıldığını da belirtelim.

Genç katılım rekoru

22. Uluslararası AIDS Konferansı aynı zamanda genç katılım açısından bu yıl büyük bir farkla rekor yıl oldu. Bunun gerçekleşmesinde Almanya kökenli gençlik girişimi “Youth Against AIDS” (YAA) önemli bir rol oynadı. YAA, dünyanın dört bir yanından 200 gencin konferansa katılımına önayak olarak önemli bir başarıya imza atmış olsa da birçok konuda başarısızlığa uğradı. YAA’nın genç aktivistler için hazırladığı programda ciddi kapsayıcılık problemleri söz konusuydu ve birçok katılımcı defalarca LGBTİ+fobiye ve ırkçılığa maruz bırakıldı. Organizatörler tecrübesizlerdi ve katılımcılara kaba, çocukça ve hiyerarşik bir tavır sergilediler. Bu olumsuzluklardan dolayı ana konferansın organizatörleri “International AIDS Society” (IAS), ilerleyen süreçte YAA ile iş birliği yapıp yapmamayı tekrar değerlendireceklerini belirttiler.

Protestolar

Yüzlerce önemli politikacının buluştuğu bir ortak zemin hazırlayan bu etkinlik aynı zamanda birçok protestoya şahit oldu. IAS, 2 yılda bir düzenlenen konferansın 2020’de San Fransisco, ABD’de düzenlenme kararı alması üzerine ABD’ye ve Trump hükümeti karşı protestolar gerçekleşti. Trump hükümetinin yürüttüğü politikaların özellikle Doğu ülkeleri aktivistleri olmak üzere birçok anahtar grubun konferansa katılımını engelleyecek olması protestoların asıl sebeplerinden birisiydi.

Bunun yanı sıra GILEAD ilaç firmasına yönelik protestolardan seks işçilerinin protestolarına kadar birçok eylem gerçekleşti. Son yıllarda çıkarılan yasalarla seks işçiliğinin gittikçe suç olarak görülmeye başlamasının üzerine gerçekleşen eylemde ses getiren açıklamalar şu şekildeydi: “ABD de dâhil olmak üzere, dünya çapında seks işçiliğinin suç olmaktan çıkarılmasını istiyoruz. SESTA ve FOSTA yasalarının kaldırılmasını istiyoruz. Bize haklarımızı verin! Bize çalışma haklarımızı verin! Seks işçiliği işçiliktir!”

Fotoğraf: Seks işçileri protestosundan bir görüntü.

HIV/AIDS ile mücadele sadece bir enfeksiyon ile mücadele niteliği taşımıyor. Bunun yanı sıra ayrımcılığa maruz kalan grupların hak mücadelesini de beraberinde gerektiriyor. Bu mücadelede yer alan birçok kesimin bir araya geldiği konferansın sonunda daha güçlü bir mücadele çağrısı yapıldı.