İnsan Hakları / Sağlık

“Tıp, ikili cinsiyetin dışında kalanları ‘bozukluk’ olarak tanımlıyor”

Perşembe, 20 Eylül 2018

Kaos GL, Eskişehir’de İranlı ve Afgan mülteci LGBTİ’lerin katıldığı cinsel sağlık atölyesi düzenledi.

Fotoğraflar: Sengül Kılınç / Kaos GL

Kaos GL Derneği, 8-9 Eylül’de Eskişehir’de İranlı ve Afgan mülteci LGBTİ’lerle bir araya geldi. 2007 yılından beri mülteci hakları için çalışan ve mülteci LGBTİ’lerin yaşadıkları ayrımcılığa karşı mücadele eden dernek; yasal haklar ve cinsel sağlık üzerine eğitim düzenledi.

Eğitimin cinsel sağlık bölümünde Stajyer Doktor Fidan Şenova konuştu. Şenova konuşmasına cinsiyet kimliği, cinsiyet ifadesi, doğuştan atanan cinsiyet, interseks, cinsel yönelim kavramlarını tanıtarak başladı. Şenova’nın sunumu tercüman Mahbubeh Moqadam tarafından Farsça’ya çevrildi.

“Translar beden inşa sürecine dair yeterince bilgilendirilmezse bazı sağlık sorunları yaşayabilir”

Fidan Şenova vajina, vulva, penis ve testis anatomisini tanıtarak, anatomik özellikler nedeniyle hangi sağlık sorunlarına eğilim olduğunu anlattı. Şenova, konuşmasını transların karşılaşabileceği sağlık sorunları ile şöyle sürdürdü: “Translar beden inşa sürecine dair yeterince bilgilendirilmezse bazı sağlık sorunları yaşayabilir. Hormon kullanım sürecinin yan etkileri, trans geçiş operasyonun ardından yaşanabilecek cinsel işlev bozuklukları, penis fleptinin tutmaması, vajen bakımının aksatılması ya da acemi hekimler tarafından vajen bakımının öğretilmemesi, mamoplasty sonrası bakım ve estetik memnuniyetsizlik bu sorunların başında gelir.”

İnterseks “bozukluk” değil

İnterseks teriminin tıptaki karşılığının “cinsiyet gelişim bozukluğu” olduğunu belirten Şenova, “Tıptaki bu karşılık doğru değil çünkü bahsedilen şey bir bozukluk değil, sadece farklı bir gelişim. Ancak tıp dünyası her şeyi ikili cinsiyete göre düzenlediği için bu sistemin dışında kalanları ‘bozukluk’ olarak tanımlıyor” dedi.

Şenova şöyle devam etti: “İnterseks olmaya eşlik eden idrar yapamama gibi hastalıklar olabilir ama interseks olmak, hasta olmak demek değil.”

HIV, Hepatit ve diğerleri…

Şenova konuşmasında cinsel yolla bulaşan hastalıklar ve bu hastalıklardan korunma yollarını da anlattı. HIV, Hepatit B ve C’nin kan ve cinsel ilişki yoluyla bulaşabileceğini ancak HIV’nin çok olumlu sonuçlar veren tedavisinin, Hepatit B’nin ise aşısının bulunduğunu belirtti. Şenova, Hepatit C’nin de ilaç yoluyla tedavisinin olduğunu aktardı.

Şenova, rahmi olan kişileri, HPV’den korunmak için 3 doz uygulanan aşıyı yaptırmaları gerektiği konusunda uyardı.

Cinsel yolla bulaşabilecek hastalıklardan bir diğerinin herpes virüsü olduğunu belirten Şenova, bu virüsün bir defa bulaştıktan sonra vücutta kaldığını, stres, soğuk, bağışıklığın zayıflaması gibi durumlarda tekrar ortaya çıkabileceğini ancak kolay bir ilaç tedavisi olduğunu söyledi.

Şenova’nın sunumu, mülteci LGBTİ’lerin sorularının cevaplanması ile sona erdi.

*Bu etkinlik, Kaos GL’nin Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK) ile birlikte yürüttüğü “LGBTİ Mültecilerin İnsan Haklarını Geliştirmek” projesi kapsamında düzenlenmiştir.