10/12/2015 | Yazar: Yıldız Tar

‘Sağlık’ temalı 4. Ayrımcılık Karşıtı Sempozyum cinsiyet geçiş sürecinde yaşanan sorunların tartışıldığı atölye ile başladı.

‘Sağlık’ temalı 4. Ayrımcılık Karşıtı Sempozyum cinsiyet geçiş sürecinde yaşanan sorunların tartışıldığı atölye ile başladı. Aktivist Deniz Eren Mutlu hukuki süreçten psikiyatriye ve kimlik değişimine cinsiyet geçiş sürecinin her aşamasında yaşananları anlattı.

Kaos GL Derneği, Türk Tabipler Birliği (TTB), Türkiye Psikiyatri Derneği (TPD), Ankara Tabip Odası (ATO) ve Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası Ankara Şubesi’nin (SES) düzenlediği 4. Ayrımcılık Karşıtı Sempozyum başladı.

“Sağlık ve sağlığa erişim hakkı” temasıyla bu yıl dördüncüsü yapılan sempozyumun ilk etkinliğinde “Cinsiyet geçiş sürecinde sorunlar, çözüm önerileri ve akran danışmanlığı” tartışıldı. Atölye, aktivist Deniz Eren Mutlu’nun yürütücülüğünde Ankara Tabip Odası’nda yapıldı.

Cinsiyet geçiş sürecinde hukuki karışıklıklar nedeniyle ‘cinsiyet değiştirme davalarının’ yıllarca sürebildiğini aktaran Mutlu, “Hukuki süreçte cinsiyet değişikliği için dava açan kişileri en çok zorlayan durum mahkemeler arasındaki uyuşmazlık” dedi.

“İllere göre hastaneler farklılık gösteriyor”

Cinsiyet geçiş ameliyatlarında hastane süreçlerinin en çok İstanbul, Ankara, İzmir, Adana, Antalya, Rize, Zonguldak, Edirne gibi illerde yapıldığını belirten Mutlu, “Daha çok büyük iller tercih ediliyor. Bu illerde de tedavi süreçleri farklılık gösteriyor. Öncelikle hastanelerin psikiyatri bölümünden randevu alınıyor. Psikiyatr kişi ile ön görüşmeyi yaptıktan sonra süreci başlıyor. Psikiyatri bölümü dışında jinekoloji, endokrin, genetik, üroloji ve plastik cerrahi gibi bölümlere gidiliyor” ifadelerini kullandı.

Mutlu; cinsiyet geçiş sürecinde psikiyatrinin çok önemli olduğunu vurgulayarak, psikiyatrik sürecin ortalama 6 ay ile 1 yıl sürdüğünü söyledi. Psikiyatri sürecinin ardından hormon kullanımı başladığını ifade eden Mutlu, “Cinsiyet geçiş sürecinde hormonun dikkatli, doğru ölçülerde ve doktor kontrolünde kullanılması gerekiyor” uyarısını yaptı.

Cinsiyet geçiş ameliyatlarının Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından karşılandığını da söyleyen Mutlu, “Ancak SGK tarafından karşılanabilmesi için 1 yıl psikiyatri süreci koşulu var. Psikiyatri kararını daha erken verdiyse SGK’ya ne? Aslında SGK’nın böyle bir koşul koymaması gerekir” dedi. Mutlu, SGK’nın her ameliyatı karşılamadığını ve hormon ilaçlarının kimlik değişimi yapılmadığında karşılamadığını söyledi.

“Hastane ayrımcılığın en yoğun yaşandığı yerlerden biri”

Mutlu; transların özellikle cinsiyet geçiş süreçlerinde iş bulamadığını ve hayatın her alanında ayrımcılıkla karşılaştığını da ekledi:

“Dış görünüm ile kimlik renginin uyuşmadığı durumlarda hayat çok zorlaşıyor. İş bulmak çoğu zaman imkansız hale geliyor. Hastaneler ise ayrımcılığın en çok yaşandığı yerlerin başında geliyor. İnanın, karnı ağrıdığını doktora söyleyemeyen trans arkadaşlarımız var. Çünkü kendisi trans erkek ve geçiş sürecinde. Doktora pembe kimliği göstermek istemiyor. O kimliği gösterdiğinde ise birçok şeyi sil baştan anlatmak zorunda kalıyor.”

Askerlik sürecinde yaşananlar

Mutlu askerlik sürecinde trans erkeklerin yaşadığı sorunları ise şöyle aktardı:

“Mavi kimliğini alan bir trans erkek için askerlik süreci başlıyor. Bu süreç sonunda kişiye ‘ileri derece psikoseksüel bozukluk’ tanısı adı altında muafiyet raporu veriliyor. Muafiyet raporunda sadece askerlikten muaf olduğu belirtilir, gerekçesinin belirtilmemesi gerekir.

“Askerlik süreci trans kadınlar ve eşcinsel, biseksüel erkekler için de ciddi sorunlar yaratan bir süreç. Askerliğe ilişkin kanun yeni değişti ancak kanunun uygulamaya yansıyıp yansımayacağı henüz belirsiz.”

Sempozyumda yarın

Ayrımcılık Karşıtı Sempozyum yarın (11 Aralık) Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbn-i Sina Hastanesi Hasan Ali Yücel Konferans Salonu’nda sağlık politikaları, tıp, etik, ideoloji ve Avrupa deneyimlerinin tartışıldığı üç ayrı oturumla devam edecek.

4. Ayrımcılık Karşıtı Sempozyum tam programı için tıklayınız.

*Bu etkinlik Avrupa Birliği Demokrasi ve İnsan Hakları Aracı (DİHAA) tarafından finansal olarak desteklenen Nefret Etme Projesi kapsamında Pembe Hayat ve Kaos GL Dernekleri tarafından gerçekleştirilmiştir.


Etiketler: insan hakları, sağlık
Bayram